Bij een noodsituatie, zoals extreem weer, oorlog of een grote storing, kan het zijn dat hulp even op zich laat wachten. Daarom roept de overheid op: “Ben goed voorbereid.” Maar voor wie dagelijks al tekortkomt, is dat vaak een onmogelijke opdracht. 

Een noodpakket samenstellen of contant geld in huis hebben, lukt niet als je nu al moeite hebt om de koelkast te vullen of medicijnen te betalen. Dat blijkt ook uit recent onderzoek van het Armoedefonds. Lokale armoedehulporganisaties zien dat weinig mensen met geldzorgen goed voorbereid zijn. De belangrijkste reden daarvoor? De spullen uit een noodpakket – zoals voedsel, hygiëneproducten of medicijnen – zijn nú al nodig voor dagelijks gebruik.

Wat kun je als hulporganisatie of gemeente doen?

Niet iedereen kan zichzelf goed voorbereiden. Daar ligt een belangrijke rol voor lokale hulporganisaties en gemeenten:

Ben het vangnet. Jij bent vaak de plek waar mensen als eerste aankloppen. Je hebt contacten en kunt jouw positie inzetten om alvast met de mensen die jij helpt na te denken wat wél mogelijk is. Bijvoorbeeld door het inzetten van jouw locatie voor informatie én nodige producten.

Terwijl ik dat lees, komen de zorgen meteen bij me op. Want ik weet hoeveel mensen er nú zijn die bij het Armoedefonds aankloppen, omdat ze geen geld hebben voor een tandenborstel. Voor wie een gevulde voorraadkast een luxe is. Hoe moet je geld vrijmaken voor houdbare producten als je koelkast nu al leeg is? Waar haal je het geld vandaan voor reservebatterijen als je de verwarming al uit hebt gezet om te besparen? En het belangrijkste: hoe moet je ooit aan contant geld komen als je bankrekening in het rood staat?

Het komt allemaal neer op één vraag: hoe moet je je voorbereiden op een crisis in de toekomst als je leven nu al aanvoelt als crisis? De overheid zegt: denk vooruit. En ja, dat is een belangrijke oproep. Ik leer mijn dochter ook om te sparen. Maar je kunt niet meer sparen dan wat je maandelijks overhoudt. En dat is precies waar het spaak loopt. Je vraagt iets van mensen wat gewoonweg niet kán. Voor wie elke dag een gevecht is om rond te komen, voelt zo’n advies niet als voorbereiding, maar als verwijt. Alsof het je eigen schuld is dat je geen zaklamp, batterijen of cash achter de hand hebt. Alsof je je kop in het zand steekt, terwijl je in werkelijkheid op je tandvlees loopt.

Ik houd mijn hart vast voor als het er ooit écht op aankomt. En dus hoop ik dat we dan iets anders
wél klaar hebben staan: elkaar. Een beetje menselijkheid. Dat we even bij onze buren aanbellen.
Vragen of alles goed gaat. Samen delen wat er is.

Het mooiste voorbeeld daarvan is de donatie die laatst binnenkwam bij het Armoedefonds. Niet van 70 euro maar van 72 cent. Misschien was het iemand die het rekeningsaldo wilde afronden naar een rond getal. Maar ik denk iets anders. Ik denk dat het iemand was die niet meer kón missen. Maar het tóch deed. Omdat deze persoon wist hoe het voelt om niets te hebben. 

En dan is 72 cent soms waardevoller dan 70 euro.

Kim Kreté

P.S. Aan al die hulporganisaties die dit lezen en dag in dag uit klaarstaan voor anderen: jullie zijn het noodpakket dat echt telt. Dank daarvoor!