woensdag 11 nov 2026 | Politiek

Als Tweede Kamerlid vraag je je weleens af of het allemaal de moeite waard is. Verandert er echt iets? En dan is er soms zo’n moment waarop je denkt: o ja, hier doe ik het voor.
De afschaffing van de wanbetalerspremie is daar een voorbeeld van. Wie langer dan zes maanden zijn zorgpremie niet kan betalen, krijgt te maken met de regeling betalingsachterstand zorgpremie. De premie wordt dan via het CAK geïnd, met een opslag erbovenop. Ooit bedoeld als prikkel om te betalen, maar in de praktijk kan die juist extra druk leggen op mensen die al financiële problemen hebben. Het is inmiddels platgezegd een boete op arm zijn.
Daarom heb ik mij jarenlang ingezet voor afschaffing, eerst als advocaat en later vanuit de Kamer. Samen met veel organisaties en mensen uit het veld hebben we hier aandacht voor gevraagd. En nu is het gelukt. Stap voor stap. Eerst werd via een amendement de premie verlaagd van 120 naar 110 procent. Daarna stemde de Tweede Kamer voor mijn motie om de wanbetalerspremie helemaal af te schaffen. Ook zorgverzekeraars en het CAK schaarden zich achter dat doel. Op Prinsjesdag kwam vervolgens het nieuws: het kabinet schaft de opslag op de bestuursrechtelijke premie af.
Dat is belangrijk, want bijna 200.000 mensen vallen momenteel onder deze regeling. Mensen met grote financiële problemen hebben niets aan een extra financiële drempel. Zij hebben behoefte aan perspectief en hulp om uit de problemen te komen. De afschaffing laat zien dat beleid menselijker kan en dat politiek problemen kan oplossen. Voor mij was het hervormen van het schuldenstelsel een belangrijke reden om mijn advocatentoga aan de wilgen te hangen en de Kamer in te gaan. Voor mensen met schulden kan een eerlijker stelsel het verschil maken tussen vastlopen en weer perspectief krijgen.
Maar we zijn er nog niet. Daarom blijf ik mij inzetten voor een menselijker, eenvoudiger en effectiever schuldenstelsel. Met mijn initiatiefnota *Eigen schuld, gemeenschappelijke bult* doe ik daarvoor concrete voorstellen. Denk aan strengere regels voor achteraf betalen, een collectief afbetalingsplan waarbij schuldeisers de afloscapaciteit eerlijk delen en een hardere aanpak van misstanden in de incassobranche. Ook de overheid moet haar rol pakken, onder meer door verkeersboetes te hervormen, schulden onder jongeren aan te pakken en meer in te zetten op preventie, financiële educatie en vroegsignalering.
In mijn nota stond óók de afschaffing van de ‘boete op armoede’ bij zorgpremies. Door dat voorstel kan nu een streep. Het kan dus wel. Gelukkig maar. Op naar een eerlijker schuldenstelsel!
– Don Ceder, Tweede Kamerlid namens de ChristenUnie
dinsdag 13 okt 2026 | Politiek
13 oktober 2026 | Stichting Armoedefonds
Partijleider van het CDA, Henri Bontenbal, en Tweede Kamerlid Sarath Hamstra kwamen op werkbezoek bij het Armoedefonds. We gingen in gesprek over verborgen energiearmoede en over hoe belangrijk vrijwilligers en maatschappelijke organisaties zijn in de steun voor mensen in armoede.
Elke dag ziet het Armoedefonds wat armoede betekent: de stress als je de energierekening niet kunt betalen, de schaamte om zonder schoolspullen naar school te gaan of wat het betekent als er thuis geen geld is voor tandpasta of een tandenborstel. Daarom zet het Armoedefonds zich in om armoede bij de kern aan te pakken door de signalen uit de praktijk te delen met de politiek. Tijdens het werkbezoek van de CDA-Kamerleden werden deze signalen dan ook uitgebreid besproken. Want wat doen stress en armoede met mensen? CDA-leider Bontenbal verwoordde het treffend: “Zet mij onder stress en ik maak ook domme fouten.” Ook Quiet Nederland en Stichting Wij Omarmen waren aanwezig, net als ervaringsdeskundigen die uit eigen ervaring vertelden wat armoede met je doet.
Henri Bontenbal: Regelingen moeten eenvoudiger, hulp toegankelijker
Hoe voorkom je dat mensen verdwalen in ingewikkelde regelingen, juist op het moment dat ze financiële hulp het hardst nodig hebben? Een ervaringsdeskundige van Stichting Wij Omarmen vertelde hoe ingewikkeld dit in de praktijk kan zijn. Samen met iemand van de Belastingdienst vulde ze haar toeslagen in, maar moest vervolgens 18.000 euro terugbetalen, omdat ze te veel had ontvangen. Ook toen haar kind 18 jaar werd, vervielen veel toeslagen. Hierdoor kwam ze opnieuw in de problemen en moest ze aankloppen bij de voedselbank. Ook de hoge energierekeningen zorgen voor extra zorgen. Ze probeert zo min mogelijk energie te verbruiken, maar valt daardoor buiten bepaalde subsidieregelingen voor de energiekosten.
Bontenbal toonde begrip voor haar situatie. Volgens hem ligt een belangrijk deel van het probleem in de complexiteit van bestaande regelingen. Doordat er veel maatwerk nodig is, wordt het voor mensen moeilijk om te begrijpen waar ze recht op hebben. Daarom pleit hij voor eenvoudigere regelingen. Tegelijkertijd erkent hij dat de mogelijkheden van de overheid niet onbeperkt zijn: “We proberen het stapje voor stapje simpeler te maken, maar de overheid loopt ook soms tegen de grens aan van wat ze kan.”
Sarath Hamstra: Hulp die bestaat, bereikt niet iedereen
Dat er regelingen bestaan, betekent nog niet dat de mensen die ze nodig hebben er ook gebruik van maken. Hamstra, Tweede Kamerlid voor het CDA, wees tijdens het gesprek op die kloof tussen beleid en praktijk. “Een van de dingen die we vandaag ook hebben gehoord, is dat het Noodfonds Energie opengaat. Dat is een goed teken. Daar hebben wij ons ook hard voor gemaakt. Wat wel lastig is, is dat mensen die de kachel nu laag houden uit angst voor een hoge energierekening, hierdoor mogelijk benadeeld worden. Zij kunnen namelijk geen gebruik maken van het fonds. Daar willen wij aandacht voor vragen en de minister hierover bevragen”, vertelt hij.
Daarnaast is het volgens Hamstra belangrijk om niet alleen te kijken naar welke ondersteuning beschikbaar is, maar ook naar de vraag of verschillende regelingen elkaar daadwerkelijk versterken. “Je hebt allerlei typen armoede, maar het is eigenlijk gewoon geldarmoede. Ik ben dan ook benieuwd: versterken de verschillende potjes geld van verschillende ministeries elkaar eigenlijk wel?” Zijn punt onderstreept de noodzaak om verder te kijken dan afzonderlijke regelingen: ondersteuning moet niet alleen op papier bestaan, maar ook in de praktijk vindbaar en bereikbaar zijn voor de mensen voor wie die bedoeld is.
Samen de handen uit de mouwen
De politici gingen na het gesprek actief aan de slag. Zo hielp Henri Bontenbal Stichting TAP Bernheze met het laden van dozen vol shampoo, deodorant en zeep die ze bij het Armoedefonds mochten ophalen. Hier vertelde de hulporganisatie hoe waardevol deze basisproducten zijn voor de mensen in armoede die zij helpen. Het Armoedefonds kijkt terug op een waardevolle dag waarbij we veel ervaringen hebben gedeeld en hopen samen met Den Haag verborgen energiearmoede structureel aan te pakken.
Nieuwsgierig om meer te weten over verborgen energiearmoede? Je leest het in ons:
Onderzoek energiearmoede 2026
dinsdag 29 sep 2026 | Persbericht, Politiek, Warmte
29 september 2026 | Stichting Armoedefonds
Vandaag heeft Minister Vijlbrief bekendgemaakt dat het Tijdelijk Noodfonds Energie op 4 januari 2027 opengaat.
Goed nieuws dat er opnieuw een noodfonds komt. Maar voor honderdduizenden huishoudens die nu al moeite hebben om hun energierekening te betalen, komt die hulp veel te laat.
Voor hen zijn de snel stijgende energieprijzen geen tijdelijke tegenvaller. Voor hen betekent het kiezen tussen douchen of eten koken. De verwarming aanzetten of een betaalachterstand voorkomen.
Daar komt nog een groep bij die we nauwelijks zien: naar schatting 119.000 huishoudens leven in verborgen energiearmoede. Zij doen alles om de energierekening laag te houden: zetten de verwarming uit, douchen koud en gebruiken hun fornuis zo min mogelijk. Met alle gevolgen van dien: vocht, schimmel en gezondheidsproblemen.
En juist doordat deze mensen hun rekening op deze manier laag houden, vallen ze buiten de voorwaarden van het noodfonds.
Dat is niet acceptabel
Als Armoedefonds zijn we blij dat er een Tijdelijk Noodfonds Energie komt. Maar we roepen de politiek op om verder te kijken:
- Zorg dat mensen nú ondersteuning krijgen, voordat betalingsproblemen uitgroeien tot schulden.
- Zorg dat ook mensen in verborgen energiearmoede de steun krijgen die ze nodig hebben.
Energiearmoede is geen probleem dat op 4 januari begint. Het speelt vandaag al.
dinsdag 15 sep 2026 | Politiek
17 september 2026 | Stichting Armoedefonds

Beeld: ANP
Het kabinet beloofde met Prinsjesdag met plannen te komen om armoede naar beneden te dringen. Die plannen blijven uit. Henk de Graaf, Stichting Armoedefonds: “Alle signalen staan op rood. Dit kabinet is ambitieloos als het gaat om armoedebestrijding. Je zou nooit mogen bezuinigen op de mensen die steun juist het hardste nodig hebben.”
Armoede blijft onverminderd hoog, de inflatie stijgt, energiearmoede intensiveert en steeds meer huishoudens geven aan niet rond te kunnen komen. Alle signalen staan op rood. Maar het kabinet haalt geld weg bij de structurele aanpak van armoede en schulden.
Middelen structurele aanpak verdwijnen in Tijdelijk Noodfonds
In het regeerakkoord werd een jaarlijks bedrag voor de aanpak van armoede en schulden aangekondigd. Dat bedrag verdwijnt komend jaar volledig in het opvangen van de stijgende energiekosten. Het Armoedefonds wil uiteraard dat mensen in energiearmoede financieel gesteund worden. Maar dat mag niet ten koste gaan van de inzet om armoede structureel aan te pakken. “Het zijn de huishoudens die normaal al amper rondkomen die het hardst getroffen worden door de stijgende energieprijzen. Met het noodfonds zijn ze tijdelijk geholpen, maar de problemen verdwijnen niet na de winter”, aldus Henk de Graaf.
Bezuinigingen zorg en sociale zekerheid vergroot risico’s voor financieel kwetsbaren
De ombuigingen op de zorg en bezuinigingen op sociale zekerheid vergroten de financiële risico’s bij ziekte en werkloosheid. Juist mensen met een laag inkomen kunnen deze risico’s nauwelijks opvangen: zij hebben vaak geen financiële buffer om een inkomensdaling of extra zorgkosten te dragen. Een onverwachte rekening of het wegvallen van inkomen betekent dan vrijwel direct keuzes maken tussen boodschappen betalen of de huur, de verwarming aan of naar de dokter met vrees voor het eigen risico. De maatregelen vergroten daarmee niet alleen de financiële onzekerheid, maar ook het risico dat mensen die nu al moeite hebben om rond te komen verder in de armoede terechtkomen.
Kabinet accepteert armoede in Nederland
Bovendien is van de belofte van Minister Vijlbrief, om in de Prinsjesdagstukken te komen met een duidelijk plan voor de structurele invulling van de envelop armoede en schulden, niks terecht gekomen. Behalve dat er geïnvesteerd zal worden in de vroeg-signalering van schuldenproblematiek, ligt er geen plan van aanpak om armoede in Nederland terug te dringen. Er is geen strategie om mensen in de diepste armoede uit hun schrijnende situatie te halen en ze duurzaam boven de armoedegrens te tillen.
Wel wordt er vanaf 2029 flink bezuinigd op het SZW-budget, zonder dat concreet wordt waar dat geld vandaan komt. Het kabinet schuift dus beslissingen die potentieel een grote invloed hebben op het armoedebeleid voor zich uit. Het Armoedefonds maakt zich daar zorgen over, want bezuinigingen mogen nooit ten koste gaan van de mensen met de laagste inkomens.
Onze conclusie is dat dit kabinet zich erbij neerlegt dat ruim een half miljoen mensen in armoede leven en nog eens 1,1 miljoen mensen financieel kwetsbaar zijn. In plaats van zich af te vragen hoe deze groepen uit de armoede kunnen komen, presenteert het kabinet de stabilisatie van het aantal mensen in armoede als een resultaat om trots op te zijn. Ze accepteren armoede als een voldongen feit, terwijl het een resultaat is van politieke keuzes.
Oproep aan het kabinet: toon ambitie
Het Armoedefonds roept het kabinet op de ambitie te tonen die past bij de urgentie van het probleem. Stel een helder doel: Armoede naar 0.
Wij helpen het kabinet vast op weg met wat er in ieder geval moet gebeuren:
- Verhoog het sociaal minimum
Het sociaal minimum moet voldoende zijn om daadwerkelijk van te kunnen leven. In navolging van het advies van de Commissie sociaal minimum moet daarnaast een flexbudget worden ingevoerd. Daarmee krijgen huishoudens meer ruimte om onverwachte kosten op te vangen, zodat een tegenslag niet direct leidt tot nieuwe schulden of verdere armoede.
- Pak energiearmoede structureel aan
Huishoudens die in energiearmoede leven moeten gericht en snel worden geholpen. Een jaarlijks noodfonds biedt onvoldoende zekerheid en mag geen vervanging worden voor een structurele aanpak. Het is niet verantwoord om geld dat bedoeld is om armoede en schulden structureel te bestrijden, in te zetten voor tijdelijke oplossingen.
- Investeer duurzaam in lokale hulporganisaties
Lokale hulporganisaties vervullen een essentiële rol voor mensen die niet meer rondkomen. Steeds meer mensen kunnen basisproducten niet betalen en kloppen aan voor voedsel, verzorgingsproducten, kleding en andere noodzakelijke voorzieningen. Zonder deze organisaties zouden de problemen van veel huishoudens nog schrijnender zijn.
donderdag 26 mrt 2026 | Politiek

Het kabinet heeft een openstaande rekening: 510.000 huishoudens hebben moeite met het betalen van hun energierekening. Dat betekent dat 6,1% van de Nederlanders in energiearmoede leeft. In de winter blijft de verwarming noodgedwongen uit, in de zomer wordt er zo min mogelijk stroom gebruikt en iedere nacht wordt er slecht door geslapen. Alsnog vallen er brieven op de mat die ongeopend blijven. Uit onmacht, omdat de rekeningen in die envelop tóch niet te betalen zijn. Maar een envelop niet openen, is nog geen oplossing.
Daarom geeft het Armoedefonds op 26 maart, tijdens het commissiedebat armoede en schulden, de Tweede Kamer een ongeopende brief. Tijdens dit debat wordt onder meer de aanpak van energiearmoede met een Noodfonds Energie besproken. Dit noodfonds moet mensen in energiearmoede ondersteunen om de energierekeningen te kunnen betalen. Het kabinet wil dit fonds in de winter van 2026-2027 openen. Maar dat is véél te laat. Mensen in energiearmoede hebben nú steun nodig.
Het Armoedefonds roept op:
- Verhoog het budget: Momenteel worden onvoldoende mensen geholpen én worden mensen onvoldoende geholpen.
- Vervroeg het Noodfonds Energie: Hulp in de winter betekent oplopende schulden, stress en gezondheidsrisico’s.
- Zorg voor structurele ondersteuning: Energiearmoede is niet tijdelijk, maak de steun structureel.
- Maak het aanvraagproces voor iedereen toegankelijk: Sommige huishoudens die recht hebben op steun, kunnen digitaal hun weg niet vinden. Geef naast digitaal ook de optie om een aanvraag op papier te doen.
- Breng iedereen in kaart: Veel huishoudens verminderen hun energieverbruik drastisch. Hierdoor lijkt het alsof deze huishoudens geen hoge energiekosten hebben en komen zij niet in aanmerking voor steun. Dat moet anders.
Het Armoedefonds roept op: zorg snel voor voldoende steun, zodat mensen in energiearmoede geholpen zijn.
Lees hier de volledige brief of help mee door te steunen!
vrijdag 13 mrt 2026 | Politiek

Het nieuwe kabinet van D66, CDA en VVD is begonnen met als motto: ‘Aan de slag!’. Om de nieuwe Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid een vliegende start te geven, schreven veertien landelijke armoedeorganisaties een brief met een duidelijke oproep: maak armoedebestrijding topprioriteit.
Iedere dag zien onze organisaties hoe armoede een stempel drukt op het leven van 1,7 miljoen Nederlanders. Armoede in Nederland is geen individueel probleem meer, maar een structureel probleem dat om grote politieke keuzes vraagt. In onze brief geven wij mee hoe het kabinet mensen in armoede kan steunen. Met één belangrijke boodschap: maak armoedebestrijding topprioriteit!
Onze inbreng:
- Zeker inkomen boven onzeker inkomen: verhoog het sociaal minimum tot een toereikend niveau.
- Investeer in kinderen én hun ouders: geef ieder kind een eerlijke start.
- Maatschappelijk middenveld is onmisbaar: structurele erkenning en financiering voor lokale informele hulp.
Daarnaast roepen we het kabinet op: praat niet over mensen in armoede, maar met hen en de organisaties die hen dagelijks bijstaan. Aan de slag!